تارنگاشت های یک حسابدار جوان

ضمانت نامه‌ها

Guarantees

ماده 3 آيين نامه تضمين براي معاملات دولتي

انواع ضمانت هاي معتبر در معاملات دولتي به شرح زير است :

الف – ضمانت نامه بانكي

ب - ضمانت نامه بيمه اي

ج – وجه نقد

د - سفته با امضاي صاحبان امضاي مجاز با مهر شركت

ه – ساير ضمانت نامه ها شامل :

1- ضمانت نامه هاي صادر شده از سوي موسسات اعتباري غير بانكي كه داراي مجوز لازم از طرف بانك مركزي جمهوري اسلامي ايران هستند.

2- وثيقه ملكي معادل نود درصد (90%) ارزش كارشناسي رسمي ان .

3- اوراق مشاركت ( بي نام )‌ منتشر شده از سوي وزارتخانه ها , موسسات دولتي م شركت هاي دولتي , شهرداري ها و موسسات و نهادهاي عمومي غير دولتي كه از سوي دولت يا بانك ها تضمين شده باشد.

4- سهام شركت هاي سهامي عام پذيرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران به ماخذ هفتاد درصد (70%) ارزش روز آن .

5- مطالبات قطعي شده قراردادها از سوي دستگاههاي اجرايي و ذي‌ حسابان مربوط.

تعريف ضمانت نامه بانكي:

ضمانتنامه بانكي، تعهد غيرقابل‌برگشت يك بانك به پرداخت وجه مورد ضمانت، در صورت عدم ايفاي قرارداد توسط يك شخص ثالث است. اين شخص ثالث، فروشنده يا متعهد انجام قرارداد مي‌باشد. تحت شرايط ضمانتنامه، بانك بايد وجه ضمانتنامه را با اولين درخواست، مشروط به اينكه شرايط مندرج در ضمانتنامه محقق شده باشد، پرداخت نمايد. معمولاً قوانين كشوري كه ضمانتنامه در خاك آن صادر گرديده است طبق رويه معمول، ناظر بر اجراي شروط آن ضمانتنامه است.

معرفي چند نوع ضمانتنامه

1 - ضمانتنامه شركت در مناقصه: (Tender Guarantee)

2 - ضمانتنامه حسن انجام كار : (Performance Guarantee)

3 - ضمانتنامه پيش پرداخت : (Advance Payment Guarantee)

4 - ضمانت نامه هاي گارانتي و استرداد كسور وجه الضمان

1 - ضمانتنامه شركت در مناقصه: (Tender Guarantee)

هنگامي كه يك خريدار انجام يك كار يا خريد يك نوع كالا را به مناقصه مي‌گذارد، براي آنكه مطمئن گردد كه شركت‌كنندگان در مناقصه پيشنهادات سنجيده‌اي را ارايه مي‌دهند و واقعا قصد انجام كار را دارند، از آنها مي‌خواهد كه ضمانتنامه‌اي به همراه پيشنهاد خود ارايه دهند تا پيشنهاد آنها قابل بررسي باشد. بنابراين ضمانتنامه شركت در مناقصه وسيله‌اي است كه ريسك خريدار را در اين مورد پوشش داده و حتي‌المقدور شركت‌كنندگان در مناقصه را از دادن قيمت‌هايي كه از عهده اجراي آن بر نمي‌آيند، برحذر مي‌دارد. ضمانتنامه شركت در مناقصه داراي مشخصات زير است:

مبلغ ضمانتنامه معمولاً يك تا پنج درصد ارزش كل قرارداد مورد ضمانت مي‌باشد.

دوره اعتبار يا مدت ضمانتنامه، تا زمان عقد و امضاي قرارداد و يا ارايه ضمانتنامه حسن انجام كار است كه بطور معمول سه تا شش‌‌ماه به طول مي‌انجامد.

بنابر آنچه گفته شد، ادعاي وجه ضمانتنامه شركت در مناقصه، به علل زير ممكن است انجام شود:

در صورتيكه شركت‌كننده در مناقصه پس از برنده شدن، از قبول قرارداد خودداري ورزد (يعني از امضاي قرارداد فروش يا انجام كار خودداري كند).

ضمانتنامه حسن انجام كار را پس از عقد قرارداد ارايه ندهد.

پيشنهاد خود را قبل از سررسيد آن پس بگيرد.

2 - ضمانتنامه حسن انجام كار : (Performance Guarantee)

ضمانتنامه حسن انجام كار بدين منظور طرح ريزي شده كه اطمينان كافي به خريدار كالا يا خدمات در مورد انجام آن، براساس شرايط قرارداد و در زمان مقرر، بدهد.

بر اساس ضمانتنامه حسن انجام كار، بانك صادركننده ضمانتنامه متعهد مي‌شود در صورتيكه ضمانت‌دهنده تعهدات خود را بر اساس شرايط قرارداد انجام ندهد، با اولين درخواست كتبي خريدار، وجه ضمانتنامه را به او يا به حواله كرد او پرداخت نمايد.

مدت اعتبار اين نوع ضمانتنامه معمولا تا زمان تحويل كامل كالا و يا تا زمان راه‌اندازي نهايي پروژه و يا كارخانه پس از راه‌اندازي آزمايشي آن است و طول زمان مزبور حدود دو سال و يا بيشتر است.

3 - ضمانتنامه پيش پرداخت : (Advance Payment Guarantee)

در بعضي از قرارداد‌ها فروشنده درخواست مي‌نمايد كه درصدي از ارزش كالاي مورد قرارداد به صورت پيش‌پرداخت به او داده شود. به همين منظور براي آنكه اطمينان كافي وجود داشته باشد كه فروشنده در مقابل وجه دريافت شده، كالا را تحويل خواهد داد، از او خواسته مي‌شود ضمانتنامه‌اي در قبال دريافت پيش‌پرداخت ارايه نمايد.

مدت زمان اعتبار ضمانتنامه پيش‌پرداخت معمولا تا زماني است كه قرارداد اجرا گردد و در اعتبارات اسنادي تا پايان سررسيد اعتبار مي‌باشد.

مبلغ پيش‌پرداخت بسته به توافق طرفين متغير بوده ولي معمولا حدود 5 تا 25 درصد كل مبلغ اعتبار است.

4 - ضمانت نامه هاي گارانتي و استرداد كسور وجه الضمان

الف) ضمانت نامه گارانتي: اين گونه ضمانت نامه از سوي بانك در هنگامي كه از جانب صادر كننده براي زمان معيني تضمين و گارانتي روي كار مورد تعهد در قرارداد يا كالا بعد از انجام تعهد يا تحويل كالا داده شده است صادر مي گردد. مدت ضمانت كار عبارت است از مدتي كه در خلال آن صادر كننده هنوز در قبال حفظ, بهره دهي مطلوب و استحكام كار صورت گرفته مسئوليت دارد.

ب) ضمانت نامه استرداد كسور وجه الضمان: به عنوان يك امر عرفي, هنگامي كه خريداري مبادرت به خريد اقلام كلان از مالهايي مي كند, درصدي از قيمت كالا را تا وقتي كه تعهد فروشنده كاملا انجام پذيرد نزد خود نگه مي دارد. عدم پرداخت و نگهداري درصدي از مبلغ كالا يا كار موجب ايجاد مصونيت براي خريدار در هنگامي مي شود كه قسمتي از تعهد انجام گرفته معيوب باشد و نياز به انجام مجدد داشته باشد. وقتي كه قرارداد كاملا به انجام رسيد, فروشنده انتظار دارد كه درصد پرداخت نشده به وي پرداخت گردد لكن خريدار ممكن است هنوز اين واهمه را داشته باشد كه چنانچه درصد باقي مانده را پرداخت كند فروشنده خود را از مسئوليت در قبال خدماتي كه در ضمن و خلال مدت تضمين كار بايد ارائه دهد فارغ بداند و در اين زمينه كوتاهي كند.

به منظور جلب اطمينان خريدار و نيز دريافت درصد باقيمانده از قيمت, بانك مي تواند ضمانت نامه استرداد كسور وجه الضمان صادر كند.بدين وسيله به خريدار از جانب فروشنده تضمين دهدكه چنانچه فروشنده از انجام تعهدات بعد از قرارداد قصور كند. خسارت(وجه الضمان) را به خريدار بپردازد.

مراحل انجام كار و مدارك مورد نياز براي تهيه ضمانت‌نامه بانكي

1- ارايه مدارك زير

- برگ تقاضاي استفاده از تسهيلات، متضمن اطلاعاتي در خصوص سابقه و زمينه فعاليت، مبلغ دقيق، مدت ضمانتنامه، نام ذينفع و غيره

- اساسنامه، شركتنامه، اظهارنامه ثبت شركت‌ها و كليه آگهي‌هاي تغييرات مندرج در روزنامه رسمي كشور، آخرين صورتجلسه مجمع عمومي كه به تأييد اداره ثبت شركت‌ها رسيده باشد

- تصوير و اصل كارت بازرگاني معتبر و نيز كارت كد اقتصادي شركت

- تصوير شناسنامه مديران شركت

- تصوير و اصل صورت‌هاي مالي مربوط به دو سال گذشته شامل: ترازنامه، صورت‌حساب سود و زيان، صورت جريان وجوه نقد و ضمائم آنها يا آخرين تراز آزمايشي چهار ستوني

- گزارش بازرس قانوني و حسابرسي شركت مربوط به دو سال گذشته

- تصوير و اصل موافقت اصولي، جواز تأسيس و پروانه بهره‌برداري (در خصوص واحدهاي توليدي)

- تصوير و اصل آخرين قبوض آب، برق، گاز و تلفن اقامتگاه قانوني شركت و كارخانه (كارگاه)

- تصوير و اصل قرارداد اجاره‌نامه رسمي سال جاري يا سند مالكيت مربوط به اقامتگاه قانوني شركت و كارخانه (كارگاه) همراه با درج آدرس دقيق در ظهر تصوير

2- اعلام مكتوب ميزان تسهيلات دريافتي از سيستم بانكي به تفكيك هر بانك با ذكر مانده بدهي فعلي

3- واريز نيم در هزار مبلغ تسهيلات درخواستي به حساب بانك به عنوان كارمزد پذيرش و ارايه سند مربوطه (كارمزد مذكور در هر صورت نبايد كمتر از يكصد هزار ريال باشد و غيرقابل استرداد خواهد بود)

4- ارايه پاسخ استعلام بعمل آمده از حوزه مالياتي

5- گشايش حساب جاري فعال نزد بانك